VDO | สร้างพัฒนาการลูกให้สมวัยก่อน 5 ขวบ EP.1 ภาพรวม

VDO | สร้างพัฒนาการลูกให้สมวัยก่อน 5 ขวบ EP.1 ภาพรวม

จากคำถามที่พ่อแม่ถามบ่อย ว่า “ทำไมต้องสร้างพัฒนาการของลูกให้สมวัยก่อนวัย 5 ขวบ”
ครูนิ่มได้ทำ Clip Series เรื่อง “การสร้างพัฒนาการลูกให้สมวัยก่อนวัย 5 ขวบ” นี้เพื่อตอบคำถามใน 3 ประเด็น คือ

1. พัฒนาการสำคัญอย่างไร โดยเฉพาะกับลูกในวัยก่อน 5 ขวบ

2. ปัญหาพัฒนาการแบบใดบ้างที่พบบ่อยในลููกวัยนี้ และ

3. ลูกที่มีพัฒนาการไม่สมวัยจะมีปัญหาใดเมื่อเข้าเรียนร่วมในชั้นเรียนอนุบาล

มาชม Clip Series นี้ ที่จะช่วยจุดประกายความหวังให้พ่อแม่ว่าด้วยความรักที่ท่านมีและท่านตัดสินใจเริ่มต้นเรียนรู้เรื่องพัฒนาการของลูก ท่านจะเป็นผู้สร้างพัฒนาการที่สมวัยให้ลูกก่อนวัย 5 ขวบ ตลอดจนผลักดันลูกให้เข้าเรียนร่วมในชั้นเรียนอนุบาลอย่างราบรื่นได้ต่อไป

เน้นประเด็น ข้อ 3-4/18 | พ่อแม่/ผู้ปกครอง/ครู  จะช่วยเด็กออทิสติกในเรื่องพฤติกรรมได้อย่างไร | บทความแปล (เรียบเรียงใหม่)

เน้นประเด็น ข้อ 3-4/18 | พ่อแม่/ผู้ปกครอง/ครู จะช่วยเด็กออทิสติกในเรื่องพฤติกรรมได้อย่างไร | บทความแปล (เรียบเรียงใหม่)

▶️3.ใช้สถานการณ์ตรงหน้าในการสอนเด็กได้อย่างเหมาะสม
✔ตัวอย่าง: ลูกแย่งของเล่นเพื่อน
✳แนวทาง: ใช้สถานการณ์นั้นในการสอนเด็กเรื่องคำพูดที่ควรใช้ในการขอยืมของเล่นจากเพื่อน แทนการแย่งของเล่นจากเพื่อน ✳สอนลูกให้พูดว่า “เราขอยืมตุ๊กตาได้มั๊ย” “ขอยืมของเล่นหน่อย” “ขอเล่นด้วยคนได้มั๊ย” (เราไม่ควรมุ่งตำหนิเด็กเรื่องการแย่งของเล่น)

▶️4.แสดงให้เด็กเห็นเป็นตัวอย่าง สาธิตหรือทำให้ดูว่าพฤติกรรมที่เราต้องการให้ทำเป็นแบบไหน
😿 ตัวอย่าง: ลูกเดิน/วิ่งไป ๆ มา ๆ ในห้างสรรพสินค้า เราอยากให้ลูกเดินดี ๆ (ถ้าเราบอกลูกว่า “เดินดี ๆ” ลูกอาจไม่เข้าใจ)

✔สิ่งที่เราควรทำ: ✳บอกลูกสั้น ๆ ชัดเจนว่า “ลูกเดินข้าง ๆ แม่ จูงมือแม่ ในห้างสรรพสินค้า”
✔แสดงให้ลูกเห็นว่าลูกต้องเดินข้าง ๆ แม่และจูงมือแม่แบบนี้ (อาจมีการซ้อมเดินก่อนมาห้างสรรพสินค้า เพราะเราสามารถซักซ้อมก่อนมาสถานที่จริงกี่ครั้งก็ได้ ยิ่งซ้อมบ่อย ลูกยิ่งได้สะสมประสบการณ์และจะแสดงพฤติกรรมที่ดีตามที่เราบอกได้ง่ายขึ้นเมื่ออยู่ในสถานการณ์จริง)

แล้วมาติดตามกันต่อ ในตอนต่อไปนะคะ ^^

เน้นประเด็น ข้อ 1-2/18 | พ่อแม่/ผู้ปกครอง/ครู จะช่วยเด็กออทิสติกในเรื่องพฤติกรรมได้อย่างไร | บทความแปล (เรียบเรียงใหม่)

เน้นประเด็น ข้อ 1-2/18 | พ่อแม่/ผู้ปกครอง/ครู จะช่วยเด็กออทิสติกในเรื่องพฤติกรรมได้อย่างไร | บทความแปล (เรียบเรียงใหม่)

1. ใช้คำพูดสั้น ๆ พูดกระชับและบอกอย่างชัดเจนเป็นรูปธรรมว่าต้องการให้เด็กแสดงพฤติกรรมอะไร

ตัวอย่างสถานการณ์: ลูกเขี่ยอาหาร / ไม่ยอมทานอาหาร
✔คำพูดที่เราควรใช้: “ทานอาหารค่ะ”
❎ คำพูดที่เราไม่ควรใช้: ทำตัวดี ๆ ตอนทานอาหาร / อย่าเขี่ยอาหารแบบนั้น/ หยุดเดี๋ยวนี้นะ ทำไมชอบเขี่ยอาหารอยู่เรื่อยเลยนะ

ทำไมเราควรใช้คำพูดสั้น ๆ กระชับและบอกเด็กให้เห็นเป็นรูปธรรมว่าเราต้องการให้เด็กทำอะไร: เพราะเด็กออทิสติกมีข้อจำกัดเรื่องการใช้ การฟัง และการทำความเข้าใจภาษา (การสื่อภาษาไม่สมวัย) ดังนั้น การพูดให้ตรงประเด็นและพูดสั้น ๆ จะทำให้เด็กเข้าใจได้ง่ายว่าเราต้องการให้เด็กทำอะไร

ข้อควรจำ: ในกรณีที่เด็กยังทำไม่ได้ตามที่เราบอก เราควรบอกเด็กให้ชัดเจนอีกครั้งว่าเราต้องการให้เด็กทำอะไร

2. บอกเด็กอย่างชัดเจนว่าในแต่ละสถานการณ์ เราต้องการให้เด็กแสดงพฤติกรรมแบบใด

ตัวอย่าง: แม่จะคุยโทรศัพท์ 5 นาที ในระหว่างที่แม่โทรศัพท์ ลูกต้องเล่นคนเดียวแบบเงียบ ๆ ถ้าลูกทำได้ เมื่อแม่คุยโทรศัพท์เสร็จ แม่จะเล่นกับลูกค่ะ

ทำไมเราต้องทำเช่นนี้: เพราะเราต้องการปรับพฤติกรรมของเด็กให้เข้าที่เข้าทางจนขึ้นรูปเป็นพฤติกรรมที่เด็กทำได้เองเป็นกิจวัตร การบอกให้เด็กแสดงพฤติกรรมเช่นนั้นเสมอในสถานการณ์หนึ่ง ๆ ไม่เปลี่ยนไปเปลี่ยนมา ทำให้เด็กรู้อย่างชัดเจนว่าเขาต้องทำอะไรและไม่สับสน (เราควรบอกให้ลูกเล่นแบบเงียบ ๆ เสมอในระหว่างที่เราคุยโทรศัพท์ เราไม่ควรเปลี่ยนไปมา เช่น วันนี้ เราบอกให้ลูกเล่นแบบเงียบ ๆ ในขณะที่เราโทรศัพท์ แต่พรุ่งนี้เรากลับยอมให้ลูกส่งเสียงดังหรือถามแทรกว่าเมื่อไรแม่จะโทรศัพท์เสร็จ เป็นต้น)

ข้อควรจำ: 

– การปรับพฤติกรรมเด็กออทิสติกเป็นเรื่องที่ต้องใช้เวลา ทำต่อเนื่องและทำสม่ำเสมอ

– หากเด็กยังทำไม่ได้ตามที่เราบอก เราควรบอกเด็กให้ชัดเจนอีกครั้งหนึ่งว่าเราต้องการให้เด็กทำอะไรในสถานการณ์นั้น ๆ เช่น ในระหว่างที่แม่โทรศัพท์ ลูกส่งเสียงดัง เราควรบอกลูกว่า “ลูกต้องเล่นเงียบ ๆ ในขณะที่แม่โทรศัพท์” ทั้งนี้เราไม่ควรพูดว่า “หยุดส่งเสียงดัง” หรือ “เคยบอกแล้วใช่มั๊ยว่าให้ทำยังไงตอนที่แม่โทรศัพท์” เป็นต้น

– ใช้ตัวช่วยในการบอกเวลา เช่น นาฬิกาบอกเวลา จับเวลา ตั้งเวลา ให้เด็กรู้ว่าเราใช้เวลในการโทรศัพท์ไปกี่นาทีแล้วและยังเหลือเวลาอีกนานเท่าไรจึงจะครบ 5 นาทีนั้น การทำเช่นนี้ช่วยให้เด็กไม่วิตกกังวลหรือลดความวิตกกังวลเรื่องระยะเวลาลงได้

แล้วมาติดตามกันในตอนต่อไปนะคะ 

Credit: บทความ โดย Rachel Wise จากบล็อกของ International Board of Credentialing and Continuing Education Standards หรือ IBCCES

 

VDO | เลี้ยงลูกออทิสติก พัฒนาการช้า : ปัญหาลูกพูดช้า แก้ไขอย่างไร วิธีแก้เบื้องต้น | บ้านอุ่นรัก

VDO | เลี้ยงลูกออทิสติก พัฒนาการช้า : ปัญหาลูกพูดช้า แก้ไขอย่างไร วิธีแก้เบื้องต้น | บ้านอุ่นรัก

พ่อแม่จะรู้ได้อย่างไรว่าลูกพูดช้า ลูกปากหนักเป็นปกติ หรือจำเป็นต้องไปรับการรักษา

สำหรับ Clip ความรู้เบื้องต้นนี้ ครูนิ่มโฟกัสเรื่องปัญหาการพูดของลูก ๆ เด็ก ๆ ที่มีอายุมากกว่าสองขวบครึ่งแต่ยังไม่พูดสื่อความต้องการหรือพูดได้น้อยจนผิดปกติ

ซึ่งโดยทั่ว ๆ ไปเด็กที่มีปัญหาเรื่องการพูดแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ

1. เด็กปกติที่พัฒนาการทางการพูดช้ากว่าวัย (แม้พูดช้า แต่พยายามเปล่งเสียง พยายามใช้ท่าทางสื่อความหมาย ส่งสายตาเว้าวอน)

2. เด็กที่พูดช้าเพราะมีปัญหาพัฒนาการที่ซับซ้อน (เด็กที่มีพัฒนาการภาพรวมล่าช้าเกือบทุกด้าน เด็กออทิสติก เด็กสมาธิสั้น)

เรื่องพัฒนาการทางการพูดของลูกนี้ เราต้องทราบเกณฑ์เส้นฐานของเด็กปกติก่อน คือ

– เด็ก 1 ขวบจะเริ่มพยายามสื่อความหมายด้วยการพูดคำหนึ่งพยางค์ง่าย ๆ เช่น หม่ำ ไป แม่

– เด็ก 2 ขวบพูดสองพยางค์ เช่น หม่ำข้าว หาแม่

– เด็ก 3 ขวบพูดสามพยางค์ โดยพูดได้คละหมวดคำ

– เด็ก 4-5 ขวบใช้ประโยคสั้น ๆ ได้ ใจความที่พูดค่อนข้างสมบูรณ์ พูดสื่อสิ่งที่ต้องการได้อย่างเข้าใจความหมาย สานต่อการสนทนาได้และเป็นไปในทิศทางเดียวกับเนื้อหาของคู่สนทนา

นอกจากเกณฑ์เส้นฐานทางการพูดแล้ว พ่อแม่ควรต้องสังเกตด้วยว่าลูกพูดสื่อความต้องการและมีท่าทางประกอบการพูด มีการชี้ชวน และสบตาเว้าวอนเพื่อสื่อความหมายร่วมด้วยหรือไม่

พัฒนาการทางการพูดของลูกมีความสำคัญ และจะบ่งบอกระบบการประมวลข้อมูลของลูก บอกความสามารถในการเลียนแบบ การสานต่อปฎิสัมพันธ์กับผู้คน และยังนำสู่พัฒนาการด้านอื่น ๆ ที่ต่อเนื่องตามวัยได้อีก ดังนั้น ครูนิ่มจึงชวนเชิญให้พ่อแม่มาสังเกตเรื่องการพูดของลูก และหากพบว่าการพูดของลูกไม่เกิดตามขั้นอายุ พ่อแม่ควรรีบพาลูกไปพบแพทย์พัฒนาการเด็กหรือจิตแพทย์เด็กเพื่อวินิจฉัยอาการและขอแนวทางการแก้ไขปัญหา อย่าปล่อยปัญหาเรื่องการพูดให้ล่วงเลยไปกว่านี้ เพราะกระบวนการแก้ไขการพูดนั้นต้องอาศัยระยะเวลาหนึ่ง ต้องมีการส่งต่อจากแพทย์สู่ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านหรือครูฝึกพูด และพ่อแม่ต้องช่วยฝึกลูกต่อที่บ้านอีกด้วย

การแก้ไขปัญหาเรื่องการพูดเป็นเรื่องที่ต้องรีบทำเพื่อเตรียมลูกให้พร้อมก่อนส่งลูกไปเรียนร่วมในชั้นเรียนอนุบาล ทั้งนี้ หากไม่รีบแก้ไข ปัญหาพัฒนาการของลูกจะยิ่งซับซ้อนมากขึ้นไปอีก

VDO | เลี้ยงลูกออทิสติก : การเล่นเพื่อบำบัดอาการออทิสซึม

VDO | เลี้ยงลูกออทิสติก : การเล่นเพื่อบำบัดอาการออทิสซึม

จาก Clip ที่แล้วเราได้ทราบกันไปแล้วว่าการเล่นของลูกออทิสติกในบางรูปแบบสามารถบ่งบอกอาการออทิสซึมของลูกได้ ส่วน Clip นี้ เรามาพบกับมุมมองใหม่ของการเล่น เพราะการเล่นใน Clip นี้เป็นการเล่นเพื่อการบำบัดที่พ่อแม่จะเล่นคลุกคลีไปกับลูกพร้อม ๆ กับช่วยบำบัดอาการออทิสซึมให้ลูกได้

การเล่นเพื่อการบำบัดในที่นี้ คือ

1. การเล่นเพื่อลดการแยกตัวของลูก ซึ่งการเล่นนี้ไม่ต้องอาศัยของเล่น แต่ใช้การคลุกคลีของพ่อแม่และลูก และมีเป้าหมายของการคลุกคลีคือการชี้นำลูกให้มีการสานต่อปฎิสัมพันธ์ เพื่อเพิ่มทักษะทางสังคม ภาษา และการเลียนแบบ ตลอดจนให้ลูกคุ้นเคยที่จะอยู่กับพ่อแม่มากขึ้น

2. การเล่นเพื่อแทรกการกระตุ้นการพูด

3. การเล่นเพื่อเปลี่ยนลักษณะการเล่นแบบกระตุ้นตนเอง (Sensory Play) ให้เป็นการเล่นแบบมีความหมายและมีรูปแบบการเล่นตามรูปแบบของ ๆ เล่นชิ้นนั้น ๆ

ในตอนท้าย ๆ ของ Clip นี้ ครูนิ่มกล่าวถึงไม้เด็ดในการเล่นเพื่อบำบัดอาการออทิสซึมของลูกไว้ด้วย ดังนั้น เราอยากเชิญชวนให้ท่านร่วมชม Clip นี้และทุก ๆ Clips ไปด้วยกันนะคะ

อย่าลืมช่วยกันกด Like กด Share และอย่าลืมกด Subscribe YouTube Channel ของ Classroom by Baan Aun Rak ด้วยนะคะ เพื่อจะได้ไม่พลาดข้อมูลและ Clips ความรู้เพิ่มเติมที่เราพร้อมแบ่งปัน