เราจะตั้งเป้าหมายให้ลูกดูแลตนเองในชีวิตประจำวันให้ได้

ทำไม…ต้องตั้งเป้าหมายเช่นนี้ ?

ทำไม…ต้องสอนให้ลูกออทิสติกรู้บทบาทของตนเองและมีส่วนร่วมลงมือทำทุก ๆ เรื่องที่เป็นกิจวัตรประจำวันที่เกี่ยวกับตัวลูกเอง ?

เราทำเช่นนั้น เพราะ…เรารู้ว่า

• ลูกทำได้
• ลูกรู้บทบาทของตนเองได้
• ลูกมีส่วนร่วมลงมือทำในกิจวัตรต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องดูแลตนเองได้ตามวัย และ
• ลูกพึ่งพาตนเองได้

เพราะลูกทำได้เช่นนี้ ในอนาคต…ลูกจึงไม่ต้องรอความช่วยเหลือจากเราหรือใคร ๆ ในทุก ๆ เรื่องที่เกี่ยวข้องกับการดูแลตนเองในชีวิตประจำวันตามวัย

เราทำเช่นนั้น เพราะ…เรามีเป้าหมายว่า “ลูกออทิสติกของเราต้องดูแลตนเองในชีวิตประจำวันได้” 

เมื่อมีเป้าหมายแน่ชัด เราจึงลงมือทำตั้งแต่ตอนนี้ ค่อย ๆ สอนและให้เวลาลูกได้เรียนรู้ เพื่อได้ถึงวันที่เป้าหมายของเราจะสำเร็จลุล่วง…

ความสำเร็จในการลงมือทำของเรา = ความอดทน + ความพยายามทำที่เราได้ทุ่มเท ใส่ใจ และลงแรงไป

Photo Credit: Anna Earl | Unsplash

เวลาที่ลูกออทิสติก ลูกสมาธิสั้น หรือลูกที่มีพัฒนาการช้าไม่สมวัยของพวกเราอยู่นอกบ้านหรืออยู่กับคนอื่นที่ไม่คุ้นเคย ด้วยความซนและพฤติกรรมวุ่น ๆ ของลูก ลูกจึงมักจะถูกเตือน ถูกตำหนิ หรือถูกดุอยู่ตลอดเวลา ดังนั้น อย่างน้อย ๆ ในเวลาที่ลูก ๆ อยู่กับเราที่บ้าน บรรยากาศในบ้านของเราควรเป็นบรรยากาศที่ดีและมีการพูดคุยกับลูกด้วยความเมตตา

การพูดคุยกับลูกด้วยความเมตตา จะทำให้ลูกรู้สึกดีและรู้คุณค่าของตัวเอง การพูดชี้แนะสั้น ๆ หรือจับนำให้ลูกแสดงพฤติกรรมที่เหมาะสมและมองหาสิ่งดี ๆ ที่ลูกทำ สามารถช่วยสร้างพฤติกรรมทางบวกของลูกขึ้นมาทดแทนได้

การเลี้ยงลูกด้วยความรัก ย่อมทำให้ลูกรับรู้คุณค่าของตนเอง อีกทั้งสัมผัสได้ว่าพ่อแม่รักและภูมิใจในตัวลูกอย่างสุดหัวใจ

การที่เราสามารถเตรียมตนเตรียมใจให้พร้อมที่จะรับมือกับสถานการณ์ความดื้อ อาการหงุดหงิด และลดความขัดแย้งด้วยความเมตตาและความหนักแน่น จะสร้างความสำเร็จในการรับมือลูก ๆ ได้

เมื่อลูกได้อยู่และเติบโตท่ามกลางบรรยากาศที่ดีที่บ้าน บ้านที่คนในบ้านทุกคนรู้คุณค่าของการระวังใจและระวังคำพูด ลูก ๆ ก็จะได้เรียนรู้สิ่งต่าง ๆ มีความก้าวหน้าด้านพัฒนาการ และเจริญเติบโตทางอารมณ์ได้ด้วยดีค่ะ

Photo Credit: Andrik Langfield | Unsplash

โดยทั่วไปแล้ว ลูกในวัยทารกจนถึงวัยอนุบาลที่ไม่มีอาการออทิสติก ก็จะมีปฏิสัมพันธ์แบบสองทางกับบุคคลอื่นและมีพัฒนาการทางสังคมที่โดดเด่น ดังนั้น จึงสามารถทำสิ่งต่าง ๆ ดังต่อไปนี้ได้โดยไม่มีปัญหาใด ๆ มากนัก คือ 

• ค่อย ๆ เข้าสังคมกับกลุ่มเพื่อนในวัยเดียวกันหรือกับคนรอบข้างได้ แม้ในระยะแรก ๆ อาจเอียงอาย ไม่กล้าเข้าไปเล่นร่วม แต่ก็มีท่าทีสนใจ สังเกตเห็น หันมอง จ้องมอง มองตาม และคอยสังเกตอากัปกริยาต่าง ๆ ของคนอื่น แต่ในท้ายที่สุด ก็จะเข้าไปเล่นร่วม อยู่ในกลุ่ม และเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ ผ่านการเล่นที่สนุกสนานและการเข้าสังคมนั้น
• มีปฏิสัมพันธ์แบบสองทางในเชิงสานต่อกับคนรอบข้างอย่างเห็นได้ชัด และเกาะติ ชี้ชวน เลียนแบบ สานต่อแบบสองทางกับพ่อแม่ปู่ย่าตายาย ผู้เลี้ยงดู ครู หรือผู้ที่อยู่ใกล้ชิดในชีวิตประจำวัน
• ตระหนักรู้ มองเห็น สังเกต พิจารณาอากัปกริยาหรือการตอบสนองของคนรอบตัวตามสถานการณ์ที่เกิดขึ้น อีกทั้งเรียนรู้โดยปริยายถึงวิธีสานต่อหรือตอบสนองกับคนอื่น เช่น โต้ตอบการสนทนากับพี่ ๆ ที่ร้านสะดวกซื้อ พูดคุยกับพ่อค้าขายไอศกรีม หรือทักทายกับเพื่อนตัวเล็ก ๆ (หรือแม้แต่กับลูกหมาลูกแมว) ที่พบระหว่างทาง
• ลูกวัย 2 ขวบขึ้นไป จะเริ่มต้นสนใจเล่นร่วมกับเพื่อนจากระยะเวลาสั้น ๆ แล้วค่อย ๆ ทำได้นานขึ้นตามลำดับ และเล่นอย่างมีรูปแบบมากขึ้น
• เมื่อถึงวัย 3 ขวบ ลูกมักต้องการเข้ากลุ่มเพื่อเล่นสนุกไปกับเพื่อน เล่นอย่างมีรูปแบบ แถมยังมีและยอมรับกติกาการเล่นแบบง่าย ๆ ภายในกลุ่มของตนเองได้อีกด้วย

แต่สำหรับลูกออทิสติก ภาพการสานต่อแบบสองทางเช่นที่ว่านี้ ดูเหมือนจะถูกตัดตอนลงกลางคัน ลูกจึงมักจะมีลักษณะ ดังนี้ คือ

• เลี่ยงการสบตากับคู่สนทนา ไม่ช้อนตามองเมื่อมีคนมาแตะตัวหรือเล่นด้วย
• ในยามดีใจ ตกใจ เสียใจ หรือภูมิใจ ก็ไม่มองไปรอบ ๆ ไม่มองหาพ่อแม่หรือคนใกล้ชิดเพื่อแลกเปลี่ยนประสบการณ์ความรู้สึก
• ลูกอาจวิ่งเข้ามาหา มาดึงมือ มานั่งตัก แต่ไม่มีการสานต่อ ไม่เงยหน้ามอง ไม่สบตา ไม่พยักพเยิด หรือหากพ่อแม่ชี้ชวน ล้อเล่น หรือเรียกหาจากระยะไกล ลูกก็ไม่สนใจ
• ไม่เหลียวมองคนที่เดินผ่าน หรือเดินผ่านคนอื่นไปโดยไม่ตระหนักรู้
• หากเลือกได้ ลูกจะแยกตัวออกมานั่งเล่นคนเดียว ง่วนอยู่กับสิ่งที่ตนเองสนใจ หรือวิ่งเล่นปีนป่ายอยู่คนเดียวมากกว่าจะอยู่ร่วมกับคนใกล้ชิด
• เมื่อได้พบกับเด็กในวัยเดียวกัน ก็ไม่ค่อยสนใจไปสานต่อ แม้ในบางครั้ง ลูกอาจเข้าไปหาเพื่อน แต่มุ่งเข้าไปหาเพื่อไปเอาของเล่นที่เพื่อนกำลังเล่นมากกว่าไปสานต่อเพื่อเล่นร่วมกับเพื่อน
• ลูกอาจไปวิ่งเล่นร่วมกับเด็ก ๆ คนอื่น แบบอาศัยวงจรการวิ่งของเพื่อน ๆ แต่กลับเล่นสนุกคนเดียวโดยไม่มีท่าทีพยักพเยิด ล้อเล่น สบตา ยิ้มหัวเราะร่วมกันในเชิงสานต่อแบบสองทางกับเพื่อน

โดยธรรมชาติที่ลูกออทิสติกขาดการมีปฏิสัมพันธ์แบบสองทางกับบุคคลอื่นนี้ ลูกจึงขาดโอกาสที่จะพัฒนาทักษะทางสังคม ขาดการเรียนรู้ผ่านการเล่นและการเข้าสังคม ขาดการใช้หรือพัฒนาทักษะภาษาเพื่อการสื่อสารกับบุคคลอื่น และมีพฤติกรรมบางอย่างที่แตกต่างจากเด็กทั่ว ๆ ไป

แม้ลูกออทิสติกจะมีปัญหาเหล่านี้ บ้านอุ่นรักก็ขอให้คุณพ่อ คุณแม่ และผู้ปกครอง มีกำลังใจและเชื่อมั่นว่า “ทุกปัญหา มีหนทางแก้ไข และท่านคือหัวเรือใหญ่ที่จะช่วยลูก ๆ แก้ปัญหานี้”

ขอเพียงท่านมองลูกตามความเป็นจริง กล้าเผชิญความจริง ตั้งสติได้เร็ว และเริ่มลงมือช่วยลูกแก้ไขปัญหาอย่างเต็มความสามารถเสียแต่วันนี้ ในไม่ช้า ลูก ๆ ก็จะมีพัฒนาการทางสังคมและมีปฏิสัมพันธ์แบบสองทางกับบุคคลอื่นที่ดีขึ้นได้ตามลำดับค่ะ

Photo Credit: Conner Baker | Unsplash

ลูกจะดำรงชีวิตในอนาคตได้ด้วยตนเองหรือไม่นั้น อันที่จริงแล้ว “เรา” เป็นผู้กำหนด 

หากในวันนี้ เราได้เริ่มต้นลงมือทำสิ่งที่ถูกต้องเพื่อลูกแล้ว และทำอย่างมีเป้าหมายที่จะช่วยลูกเรื่องการแก้ไขอาการ สร้างเสริมพัฒนาการ และปรับพฤติกรรม ในที่สุด ลูกของเราจะได้เรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ และใช้ชีวิตได้อย่างปกติสุขมากยิ่ง ๆ ขึ้น 

การลงมือทำของเรานั้น เราต้องทำอย่างจริงจังด้วยความสม่ำเสมอ ทำต่อเนื่องและยาวนานมากพอ เราต้องไม่ถอดใจกลางคัน เพื่อในที่สุด ลูกจะเติบโตได้อย่างมีคุณภาพ สามารถช่วยเหลือตนเองในกิจวัตรประจำวัน มีส่วนช่วยดูแลบ้านในฐานะของสมาชิกที่มีคุณค่าของครอบครัว และหากลูกมีศักยภาพในการเรียนรู้ อีกทั้งไม่มีอุปสรรคด้านพฤติกรรม ลูกก็จะเรียนรู้ในระบบได้ มีอาชีพการงานตามศักยภาพของลูก มีงานอดิเรกทำในยามว่าง และใช้ชีวิตร่วมกับผู้อื่นในสังคมได้

เราเป็นผู้กำหนด…

เริ่มต้นไม่ยาก แค่ต้องตอบตนเองให้ได้ว่า…ในวันนี้…เราได้ทำสิ่งที่ถูกต้องอันจะส่งผลให้ลูกดำรงชีวิตในอนาคตได้ด้วยตนเองแล้วหรือยัง….?

Photo Credit: Kevin Gent | Unsplash

“4 เรื่องสำคัญที่บ้านอุ่นรักทำ” คือ

(1) กระตุ้นพัฒนาการ

(2) แก้ไขอาการ

(3) ปรับพฤติกรรม และ

(4) ฝึกการดำรงชีวิตให้กับน้อง ๆ ที่อยู่ในวัย 2-5 ขวบ ที่แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านพัฒนาการเด็กหรือจิตแพทย์เด็กได้วินิจฉัยแล้วว่าน้อง ๆ มีอาการออทิสติก สมาธิสั้น หรือพัฒนาการช้าไม่สมวัย

เราเน้นการลงมือทำ 4 เรื่องที่สำคัญยิ่งนี้ในทุก ๆ วัน ทำด้วยความรัก ทำอย่างสม่ำเสมอและต่อเนื่อง เพื่อกระตุ้นพัฒนาการที่รอบด้านให้กับน้อง ๆ จนกระทั่งพวกเขามีพัฒนาการที่สมวัยมากขึ้น มีความรู้สึกดีกับตนเอง มีสัมพันธภาพทางบวกกับคนรอบข้าง และมีความพร้อมมากพอที่จะเข้าไปเรียนร่วมในโรงเรียนอนุบาลได้ต่อไป

สำหรับคุณพ่อ คุณแม่ และผู้ปกครอง ที่ต้องการพูดคุยกับพวกเรา ท่านสามารถติดต่อเราได้หลายช่องทางตามที่ท่านสะดวกค่ะ

ติดต่อเรา
วันทำการ: จันทร์ – ศุกร์
เวลาทำการ: 09.00 น. – 15.00 น.

🏡 บ้านอุ่นรักสวนสยาม: เลขที่ 9/8 ซอยสวนสยาม 24 (แยก 2) หมู่บ้านอมรพันธ์ ซอย 7/1-5 คันนายาว กรุงเทพ 10230

☎️ โทร: 086 775 9656 และ 02 906 3033

🏡 บ้านอุ่นรักธนบุรี: เลขที่ 99/92 หมู่ 19 ถนนพุทธมณฑลสายสอง ซอย 26 ศาลาธรรมสพน์ ทวีวัฒนา กรุงเทพ 10170

☎️ โทร: 087 502 5261 และ 02 885 8720

📧 Email: Baan_Aunrak@Hotmail.com
📧 Facebook Page: BaanAunRak.TH
📧 Line ID: คลิก https://line.me/R/ti/p/%40oya0528g

Photo Credit: Karl Fredrickson | Unsplash